Yaygın kabul gören görüşe göre dama, çok eski bir oyun olan Alquerque'nin atlayarak yeme fikrinin satranç tahtasına taşınmasıyla Orta Çağ'da ortaya çıktı. Zamanla taşların çapraz gittiği Avrupa ve Amerikan damaları ile taşların düz gittiği Türk Daması gibi farklı dallar gelişti.
Alquerque, adı Arapça "el-kırkat" sözünden gelen, çaprazlı 5x5 noktalı tahtada oynanan çok eski bir oyundur. Kastilya Kralı X. Alfonso'nun 1283 tarihli Oyunlar Kitabı'nda kurallarıyla kayda geçmiştir.
Oyunun özü bugünkü damayla aynıdır: bitişik rakip taşın üzerinden boş noktaya atlayarak onu yemek, yeme zorunluluğu ve zincirleme yeme.
Atlayarak yeme kuralının kareli satranç tahtasına taşınmasıyla dama doğdu. İlk biçimlerde taşlar çapraz gidiyordu ve oyun Avrupa'da hızla yayıldı.
| Oyun | Tahta | Taşın hareketi | Öne çıkan kural |
|---|---|---|---|
| Alquerque | 5x5 nokta, çaprazlı çizgiler | Çizgi boyunca, her yöne | Zincirleme yeme |
| Amerikan Daması | 8x8, koyu kareler | Çapraz, yalnızca ileri | Dama tek kare gider |
| Uluslararası Dama | 10x10, koyu kareler | Çapraz, yalnızca ileri | Taşlar geriye yiyebilir, dama uçar |
| Türk Daması | 8x8, bütün kareler | Düz: ileri ve yanlara | En çok taşı yiyen yol zorunlu, dama uçar |
Türk Daması, taşların çapraz değil düz gitmesiyle ailenin en farklı üyelerinden biridir. Türkiye'nin yanı sıra Orta Doğu'nun birçok ülkesinde de oynanır; Türkiye'deki resmî kurallarını Türkiye Dama Federasyonu (TÜDAF) belirler.
Aynı aileden oyunları art arda oynamak, kuralların küçük bir değişikliğinin stratejiyi nasıl baştan değiştirdiğini görmenin en iyi yoludur.
Damanın atası: çizgiler boyunca ilerle, atlayarak ye, zincirleme yeme ile rakibi bitir.
Oyna →
Taşların düz ilerlediği, yemenin zorunlu olduğu klasik Türk daması.
Oyna →
Taşların yalnızca çapraz ve ileri gittiği dünyaca ünlü dama çeşidi.
Oyna →Türk Daması ve Amerikan Daması (checkers) arasındaki farklar: tahta, taş sayısı, hareket, yeme, dama kuralları ve hangisinin kime uygun olduğu.
Rehberi oku →Karşılaştırma · Dünya KlasikleriGo ve Gomoku aynı tahtada oynanabilir ama bambaşka oyunlardır: amaç, taş yakalama, tahta boyutu, süre ve hangisinin yeni başlayanlara uygun olduğu.
Rehberi oku →Strateji · DamaTürk Daması'nda daha çok kazanmak için 10 strateji ipucu: arka sıra, merkez, taş bütünlüğü, en çok yeme kuralıyla tuzak, dama ve oyun sonu.
Rehberi oku →