Oyun Treni / Öğretmen Köşesi / Viking Satrancı
Viking Satrancı simgesi
Ders planı · Dünya

Viking Satrancı ile zekâ oyunları dersi

Asimetrik düşünmeyi öğretir; tarih dersindeki Vikinglerle bağlantı kurmak için de güzel bir etkinlik.

Oyunu aç

40 dakikalık ders akışı

  1. 5 dk
    Isınma

    Akıllı tahtada Viking Satrancı sayfasını açın ve "Tam ekran"a geçin. Tahtayı, taşları ve oyunun amacını tek cümleyle tanıtın.

  2. 10 dk
    Kurallar

    Aşağıdaki kuralları sırayla gösterin; sınıfla birlikte iki takım hâlinde bir örnek oyun oynayın. İlk derste en temel kurallarla yetinin.

  3. 15 dk
    İkili oyun

    Öğrenciler ikişerli oynasın (bir oyun yaklaşık 15–30 dk). Her elden sonra renkleri değiştirsinler; isteyenler bilgisayara karşı oynasın.

  4. 10 dk
    Değerlendirme

    Değerlendirme sorularından birini sorun ve "en iyi hamlen hangisiydi, neden?" diye konuşun. Etkinlik kâğıdını ödev olarak verebilirsiniz.

Viking Satrancı kuralları

Viking Satrancı, asıl adıyla Hnefatafl, Viking Çağı'nda İskandinavya'da oynanan tafl oyunları ailesinin en ünlüsüdür. 11x11 tahtada merkezde kral ve 12 savunucu, çevresinde 24 saldırgan yer alır. Savunucular kralı tahtanın dört köşesinden birine kaçırmaya, saldırganlar ise kralı dört yandan kuşatıp yakalamaya çalışır. Oyun Treni'ndeki Viking Satrancı, Viking Satrancı mobil uygulamamızla aynı kural motorunu kullanır; savunucuları sen yönetir, Kolay, Orta ve Zor seviyelerde bilgisayara karşı oynar ya da bir arkadaşınla yarışırsın.

  1. Sen merkezdeki kral ve 12 savunucuyu yönetirsin (kırmızı); bilgisayar ya da arkadaşın 24 saldırgan taşla oynar (koyu). Savunucular ilk hamleyi yapar.
  2. Bütün taşlar kale gibi yatay ya da dikey istediği kadar boş kare gider; başka taşın üzerinden atlayamaz.
  3. Tahtın (merkez kare) ve dört köşenin üzerine yalnızca kral durabilir. Boş tahtın üzerinden her taş geçebilir.
  4. Bir rakip taşı iki yanından kendi taşınla (ya da boş köşe/boş taht ile) sıkıştırırsan o taş alınır. Kendi isteğinle iki rakip arasına girersen taşın alınmaz.
  5. Savunucular kralı dört köşeden birine ulaştırırsa kazanır. Saldırganlar kralı dört yanından saldırgan taşlarla (boş taht ya da köşe de sayılır) çevirirse kazanır; tahta kenarındaki kral alınamaz.
  6. Hamlesi kalmayan taraf kaybeder. Aynı durum üç kez tekrarlanırsa ya da 200 hamle boyunca taş alınmazsa oyun berabere biter.

Sınıf etkinliği: Kralı kurtar

  1. Sınıfı savunanlar ve saldıranlar olarak ikiye ayırın.
  2. Her takım hamlesini tartışarak seçsin.
  3. Kral köşeye ulaşırsa ya da kuşatılırsa rolleri değiştirin.

Değerlendirme soruları

  1. Taşlar nasıl hareket eder?
    Cevap anahtarı

    Düz çizgide istediği kadar (satrançtaki kale gibi).

  2. Bir taş nasıl alınır?
    Cevap anahtarı

    İki rakip taş arasına sıkışınca.

  3. Savunan taraf nasıl kazanır?
    Cevap anahtarı

    Kral köşeye ulaşınca.

Öğrencilere verilecek strateji ipuçları

  • Savunucu olarak kralı hemen ortaya çıkarma; önce savunucularınla yolları aç ki kralın aynı anda iki köşeye açık yolu olsun: saldırgan ikisini birden kapatamaz.
  • Saldırgan olarak köşelerin yanındaki kareleri (köşe üçgenlerini) kapat; köşeler kapalıysa kral kaçamaz ve kuşatma kolaylaşır.
  • Taşlarını yan yana dizerek birbirini korumalarını sağla; iki yandan sıkıştırılabilecek tek başına taşlar kolay yenir.
Oyun Treni'ni yükle!Hızlı erişim için ekranına ekle.